In deze serie over architectuur in de regio dit keer: uitbreiding woonhuis in het buitengebied van Markelo.

Het Architectuurcentrum Twente luidde het oude jaar uit met de organisatie van een heuse architectuurwedstrijd rondom een aanprekend thema: de uitbreiding en uitbouw van bestaande woningen in Twente. Meer dan zestig architecten en opdrachtgevers deden mee, 21 werden er genomineerd. Uiteindelijk koos het publiek via een stemming op internet een fysiotherapiepraktijk gevestigd in een woning in Rijssen tot winnaar. Op 15 december was de feestelijke prijsuitreiking in popcentrum Metropool in Hengelo.
Op zichzelf is er weinig reden om opgewonden te raken van weer een prijsuitreiking in dit toch al van prijzen vergeven land. Prijzen en jury’s: de cultuurwereld leeft ervan. Wie wint, wordt drager van een keurmerk. Kunstprijzen zijn als de omfietswijnen in de wijngids van Hubrecht Duijker of de Beste Koop van de Consumentenbond. Het publiek, gevoelig voor toptienen, hitlijsten en jury-oordelen, laat zich maar al te graag leiden door de mening van deskundigen.

Het aardige van de Architectuurprijs Twente is dat de betekenis ervan iets verder gaat dan alleen maar het aanwijzen van een winnaar. Kijk naar de foto’s van de 21 genomineerde projecten en je ziet een bonte reeks van verbouwingen, stuk voor stuk mogelijke inspiratiebronnen voor iedereen in de regio die van plan is iets met zijn huis te doen. Sommige zijn verrassend en afwijkend in stijl en materiaalgebruik, andere juist meer voorspelbaar en in de geest van de bestaande woning. Maar alle ontwerpen stralen uit dat erover is nagedacht en dat er een architect aan te pas is gekomen om tot het uiteindelijke resultaat te komen.
Verreweg de meest charmante aanbouw uit de reeks van 21 bevindt zich in het buitengebied van Markelo. De ontwerper ervan had niet alleen te maken met het gegeven van de bestaande woning, maar ook met alle beperkingen zoals die nu eenmaal gelden in een landschappelijk fraai gebied als dat tussen Markelo en Stokkum. Te midden van boerenland en boerderijen ligt opeens deze op het eerste gezicht wonderlijke combinatie van oud en nieuw: een simpele arbeiderswoning van baksteen met een pannendak uit de jaren 1930 en een moderne aanbouw in cortenstaal van architect Frank Willems uit Nijmegen.
Het nieuwe deel heeft een plat dak, in een lichte V-vorm aflopend naar het midden. Het is bescheiden qua afmetingen, maar dominant in materiaalgebruik. De aanbouw ligt naast de woning, in het volle zicht van iedereen die voorbijkomt. Tussen het bestaande huis en de uitbreiding fungeert een sober tussenstuk, bekleed met houten planken, als overgang. Een deel van de aanbouw fungeert als woonkamer, een ander deel als terras. Met een wand van glas aan de zijkant, niet zichtbaar vanaf de straat, opent de van oorsprong gesloten woning zich nu naar het landschap rondom Markelo.
Met de keuze voor een sterk contrasterende uitbouw hebben de opdrachtgevers hun nek uitgestoken. Niet iedereen zal ook even enthousiast zijn over het nieuwe huis zoals dat nu aan de Stokkumerweg is ontstaan. Toch is het mooi om te zien hoe bescheiden, bijna terloops de woning zich nog steeds in de omgeving voegt. Stijl en materiaalgebruik mogen dan afwijkend zijn, de geest van het bestaande is volledig behouden: een eenvoudig huis op het platteland dat ook zonder architectuurprijs een voorbeeld is van architectonische creativiteit en goed opdrachtgeverschap.

foto's:  Laurens Kuiper