Oulipo, dat was de naam van de kunstenaars­groep waar Georges Pe­rec (1936-1982) deel van uitmaak­te. Italo Calvino onderhield er ook warme contacten mee. In Oulipo waren schrijvers bijeen die nieuwe wegen zochten, juist ook in de beperking. Zo is Perec behal­ve van zijn grote roman Het leven, een gebruiksaanwijzing ook be­kend van La Disparition. In deze roman komt de letter e niet voor ­en dat dan in een boek van meer dan driehonderd pagina’s.

Zo’n roman vertalen is al net zo’n monnikenwerk. Alleen de titel al.

In de Franse titel zit geen e, uiter­aard, maar in de voor de hand lig­gende vertaling De verdwijning, zitten er meteen twee. Toch heeft Guido van deWiel het voor elkaar gekregen. Hij vertaalde Perec en de titel luidt nu: ’t Manco. Van de Wiel is woensdag 29 september te gast bij een talkshow in MAC Ber­lijn over ‘kunst die de werkelijk­heid uitdaagt’. Over ‘kunstwerken die erop uit zijn overtuigingen te ontmantelen. De overtuiging bij­voorbeeld dat taal onbruikbaar zou zijn zonder e’. Ook aanwezig: Francis Alÿs. De Belg, wiens werk in Tate Modern en MOMA te zien was, verplaatste ooit een duin in Peru. Aanvang 19.30 uur.