Coen Brothers bewijzen dat western-genre bepaald niet dood is.
door Mark Moorman
We hebben al heel wat films van de gebroeders Joel en Ethan Coen gezien waarbij ze een filmgenre nemen en het binnenstebuiten keren zodat wat er overblijft alleen maar als een 'Coen-film' beschreven kan worden.
True grit is hun eerste uitstap in het meest klassieke van de Amerikaanse filmgenres, de western, gebaseerd op de roman van Charles Portis, vooral bekend geworden door de eerste verfilming uit 1969, die John Wayne zijn enige Oscar opleverde.
De gebroeders hebben verklaard dat hun True grit niet zozeer een remake van de John Wayne-film was, maar eerder een nieuwe verfilming van de roman van Portis, maar wie de films naast elkaar legt (de 1969-versie is net weer op dvd verschenen) ziet verrassend veel overeenkomsten.
Andere verrassing: True grit 2011 is geen ironische, Coeneske western; het is een klassieke western. En een hele goeie. Niet dat de broers zichzelf verloochenen, maar ze zijn vooral loyaal aan de bron. In True grit ontmoeten we de jonge Mattie Ross (een sensationele rol van de tijdens de opnamen 13-jarige Hailee Steinfeld, die meteen haar eerste Oscarnominatie binnenhaalde), die op zoek is naar een man die de moord op haar vader kan wreken.
En die man komt in de onwaarschijnlijke vorm van de eenogige, drankzuchtige marshall Rooster Cogburn, een man die nauwelijks aan arrestaties toekomt, omdat de voortvluchtige het zelden overleeft. Samen met een zelfgenoegzame Texas Ranger (Matt Damon, in zijn eerste Coen-film) trekken ze het zogenaamde Indian Territory binnen om moordenaar Tom Chaney (Josh Brolin) voor het gerecht te slepen, of in het geval van Rooster, om te leggen.
De Dude (Jeff Bridges) past prima in de laarzen van de Duke (John Wayne); iets smeriger, iets minder heroïsch, vooral minder sentimenteel dan zijn voorganger. Maar dat was dan ook een authentieke Amerikaanse held, aan het eind van een gedistingeerde carrière, die nog begon in de zwijgende jaren.
De Coen-touch zit hem vooral in de dialogen, waarin ze zich uitputten in het gebruik van eigenaardige negentiende eeuwse frases. De scene waarin Mattie het voortouw neemt in de gesprekken met een paardenhandelaar en uiteindelijk aan het langste eind trekt is misschien nog het zuiverst een Coen-moment.
De broers hebben in hun scenario elk sentiment uit het verhaal gesloopt, maar daardoor is het slot van de film, dat compleet afwijkt van de John Wayne-versie, juist zeldzaam roerend.
True grit heeft tien Oscarnominatiers gekregen en was in de VS verreweg de succesvolste Coen-film tot nu toe. Joel en Ethan Coen hebben in ieder geval bewezen dat de western nog lang niet dood is.