Joan Armatrading vindt inspiratie door te observeren.

Door Frank van den Muijsenberg

Topgitariste, songschrijfster, zangeres, radiomaakster en afgestudeerd historica. Door vier Britse universiteiten onderscheiden met een eretitel, boegbeeld van veel goede doelen: Joan Armatrading behoort tot de beroemdste en meest gewaardeerde vrouwen van Groot-Brittannië. De rest van de wereld kent de muzikante vooral vanwege haar negentien albums vol pop, rock, country en jazz. Op haar twintigste plaat -'This charming life'- laat de 59-jarige Armatrading de gitaren vlammen. Ze geeft nog optredens in Eindhoven en Groningen.

– Op je nieuwe plaat spelen gitaarpartijen een belangrijke rol. Is de gitaar het belangrijkste instrument dat bestaat?

„In ieder geval het meest primaire instrument voor mij; uitdagend om te spelen. Ik houd van de gitaar, van de manier waarop hij klinkt en voelt. Je kunt een fuzzy, distorted, of juist heel heldere sound creëren; er zit zoveel dynamiek in. Maar is de gitaar het belangrijkste instrument? Als ik naar mezelf kijk: in de song 'The weakness in me' (uit 1982) speel ik alleen piano en dat klinkt fantastisch. Je kunt dus niet zeggen dat de gitaar absoluut het beste is, dat hangt van het soort liedje af."

- Het nummer 'Heading back to New York City' op je nieuwe album lijkt sterk beïnvloed door Led Zeppelin.

„Dat heb ik eerder gehoord. Ik beschouw dat als een compliment."

- Voel je verwantschap met 'Led Zep'-gitarist Jimmy Page en andere grootheden uit de Britse gitaarschool als Jeff Beck en Eric Clapton?

„Ik krijg vaak zulke vragen. Ik praat nooit over 'beïnvloed zijn' door iemand anders. Dat impliceert dat je op die persoon wilt lijken, en ik wil niet iemand anders zijn. Ik ben blij dat ik Joan Armatrading ben. Mijn lijst met favoriete gitaristen zou je in de lengte van een stad als Amsterdam kunnen uitrollen. Ik houd van Jimmy Page, Mark Knopfler en Muddy Waters; de lijst is lang."

- 'This charming life' is alweer je twintigste studioplaat. Ik kan me voorstellen dat je worstelt met de vraag of je nog iets vernieuwends aan dat enorme oeuvre kunt toevoegen.

„Zo denk ik niet. Ik kijk goed naar de dingen om me heen: de mensen op straat, in een restaurant, een treinstation. Ik lees en kijk tv; zo komt de inspiratie. Daar schrijf ik over. Het maakt me niet of ik al eerder een liedje over de liefde heb geschreven. Er zijn zoveel verschillende mensen, ze reageren allemaal anders op de liefde. De een is ontzettend gelukkig, de ander voelt zich ellendig; er is zoveel gaande. Ik probeer zo goed mogelijk te beschrijven wat me bezighoudt."

- Is je manier van componeren anders dan in het begin van je carrière?

„Nee, niet echt. Ik moet geïnspireerd zijn en de manier waarop die inspiratie komt is niet veranderd, gewoon uit het niets. Want ik kan geen afspraak maken. Om twee uur wacht ik op Waterloo Station en zal daar de inspiratie ontmoeten. Ik schrijf op piano en gitaar, dat is ook niet veranderd. En ik vind mijn inspiratie nog steeds door zaken te observeren. Wat wèl anders is: ik probeer van liedje tot liedje te variëren in expressie, noten, melodieën en ritmes. Maar de essentie is dezelfde; dat geldt, denk ik, voor de meeste songschrijvers."

- In het begin van je carrière probeerde je een contract te verdienen door met je opnamen langs te gaan bij platenmaatschappijen. Anno 2010 kun je dankzij een goede clip op YouTube of een drukbezochte MySpace-website al succes boeken.

„Nee, dat is niet waar. Wat dat betreft zijn The Artic Monkeys een goed voorbeeld (de Britse indie-rockers raakten bekend doordat fans hun muziek uitwisselden via internet, red.). Zelfs The Artic Monkeys zullen toegeven dat ze pas écht groot werden nadat ze waren opgepikt door een platenmaatschappij. Ik zou niet weten hoe ik mezelf moet promoten, hoe mijn liedjes in de winkel belanden of op welke manier ze op iTunes komen. Wil ik ook niet weten. Ik wil weten hoe je een goede song schrijft. Als ik mijn aandeel heb geleverd, geef ik mijn werk aan de platenmaatschappij. Die mensen zorgen ervoor dat mijn werk onder de mensen komt. Stel, je hebt elfduizend vrienden op je website, weet jij hoe je die mensen kunt aansporen jouw muziek te kopen? Ik heb echt geen idee. Ik wil alleen scheppend bezig zijn, van al die andere aspecten weet ik niks."